» VPT

Onderwerp: Mediation, Strafrecht, VPT

Verhaal brengen

Aan de registratiesystemen van de overheid waar medewerkers incidenten kunnen melden over agressie (bekend onder de afkortingen ARO, GIR – en dergelijke) is een nieuwe lijst toegevoegd met eenvoudige vragen. Deze extra vragen zijn het resultaat van een succesvol experiment van het Bureau Regionale Veiligheidsstrategie Utrecht. Het bleek dat het beantwoorden van de extra vragen over de feitelijke toedracht van incidenten de meldingen duidelijker, concreter en vollediger maken. Dat werkt niet alleen beter als er aangifte gedaan moet worden, maar ook kan de organisatie op basis van verbeterde informatie ook efficiënter zelf in actie komen. Als mediator ben ik verheugd dat daarbij ook aandacht is voor de inzet van mediation, als reactie op agressie.

15137_200424fcnl181Lees meer in het blog dat ik samen met Esther van de Kamp van het bureau RVS schreef voor het Expertisecentrum Veilige Publieke Taak.


Teeven positief over mediation in strafzaken

Tijdens de begrotingsbehandeling van Veiligheid en Justitie op 26 november 2015 sprak staatssecretaris enthousiast over de pilots herstelbemiddeling. Ook over de pilot doorverwijzing naar mediation in de politiefase in Utrecht. De dag ervoor was hij op werkbezoek in Kanaleneiland, waar hij kennis maakte met de mensen achter het Utrechts Mediatiemodel.

_7004843

Lees meer op de website van de Stichting mediation in strafzaken

 

En bekijk hier de uitzending van RTL Nederland van 25 november 2014


Onderwerp: Mediation, Strafrecht, VPT

Oud & Echt Nieuw

Januari 2014 zit erop en Oud & Nieuw lijkt alweer lang geleden. Minister Opstelten meldde op 13 januari welke vormen het oudejaarsgeweld deze keer had aangenomen. Ook nu weer veel verzoeken om politieassistentie door hulpverleners, incidenten met vuurwerk gooien en de nodige drugs+dronkemans-agressie, zowel onderling en als tegen hulpverleners. Niet echt iets nieuws dus.

Folkert Jensma schreef er een lezenswaardige column over in NRC Handelsblad. Hij concludeert dat het ‘frame’ dat de oudejaarsagressie gericht zou zijn tegen publieke dienstverleners zo langzamerhand genuanceerd zou moeten worden. Omdat er vaak meer aan de hand is dan tegen overheidsdienaren gerichte agressie. En de lik-op-stuk retoriek van de overheid schept verwachtingen die gewoon niet waar gemaakt kunnen worden. Kortom: de conflictanalyse klopt niet en de rechtsstatelijke reactie op het gedrag heeft onbedoelde effecten.

Hetzelfde NRC publiceerde op 4 januari 2014  vier interviews met daders, die dat ook nog op een andere manier laten zien. De sukkelaars kregen in de supersnelrechtzittingen behoorlijke straffen voor hun kiezen. Een Rotterdamse stukadoor hoorde dat de rechter hem een half jaar naar de bajes stuurt, omdat hij een halfvol bierflesje gooide naar twee agenten. Hij betaalt een hoge prijs voor zijn domme gedrag: hij zal zijn baan verliezen en zijn kinderen zullen het verder zonder zijn alimentatie moeten stellen. Het leven van de flessenwerper is in ieder geval voorlopig grondig ontwricht. Als hij over een half jaar op straat staat, heeft hij mogelijk nog minder redenen om van de drank en de drugs af blijven dan hij al had.

Jensma voorspelt dat het aan het eind van dit jaar weer op deze manier raak zal zijn. Daar hoef je inderdaad geen fortuin om te verwedden. Weer zullen we dezelfde massale inzet van ordehandhavers zien en ook weer vergelijkbare incidenten. Steevast gevolgd door verontwaardigde berichten daarover in de media. Alsof het de eerste keer is.

Het zou mooi zijn als we creatiever met onze jaarwisselingscultuur om zouden gaan. En niet alleen volstaan met jaar uit jaar in voorbereiden en financieren van die enorme logistieke operatie die het opvangen van de oudejaarsincidenten is. Als je blijft doen wat je deed, krijg je wat je al had. Waarom krijgen deze daders geen taak bij het beperken en herstellen van de (maatschappelijke) schade die wordt aangericht? Waarom wordt de verdiencapaciteit van de stukadoor om zeep geholpen in plaats van voor schadevergoeding benut? Een ander idee zou zijn om stukadoors als deze een ‘vreedzame training’ aan te bieden. Daarna zou onze Rotterdamse stukadoor iedere veertien dagen in het weekend op het voetbalveld in gesprek kunnen gaan met ouders die zich langs de lijn misdragen. Daar hebben de kinderen van de stukadoor ook wat aan: het contact met hun vader wordt niet verbroken en zij leren er iets van. Namelijk dat je het ook weer goed kunt maken, als je iets stoms hebt gedaan. En dat hun vader niet de enige volwassene is die af en toe een slecht voorbeeld geeft. Plus dat het ook anders kan.

En nu we bezig zijn met het introduceren van mediation in strafzaken: degenen die zich de volgende dag schamen en spijt hebben, kunnen in contact worden gebracht met de professionals die ze belaagden. Ze kunnen persoonlijk excuses aanbieden en eens met hen meelopen en zelf ervaren hoe ‘leuk’ het is om uitgescholden en bekogeld te worden door benevelde types. Waarom zouden deze daders een uitgaansverbod moeten hebben met Oudjaar? Ze zouden de politie, de brandweer en andere hulpverleners ook kunnen helpen om incidenten te voorkomen en genezen. Of op zijn minst oliebollen bakken en koffie schenken voor de vele oudejaarsnachtploegen van hulpverleners. Dat zou pas Echt Nieuw zijn.


Vreedzaam toveren. Nodig: geduld en doorzettingsvermogen. En mediatoren.

Basisschool Overvecht is een van de 76 scholen die het predicaat Excellent mogen voeren. Dat is echt een reuzenstap voorwaarts. Vijftien jaar geleden was het een zwakke school in een achterstandswijk. Zo goed als opgegeven.

Anno 2014 heeft het programma van de Vreedzame School zichtbaar zijn vruchten afgeworpen: het is een beproefde basis gebleken om leerlingen geconcentreerd in de schoolbanken te houden. Doordat de leerlingen zelf conflicten oplossen met behulp van mediatoren heerst er een vreedzamere sfeer. In die sfeer leren en presteren de kinderen beter.

Lees hier het artikel in de Volkskrant over OBS Overvecht. Het is geen tovermiddel, zeggen de betrokkenen. Want het kost vooral tijd (jaren blijven investeren) en consequent betrekken van de hele school, alle leerlingen, leerkrachten, ouders en uiteindelijk de hele omgeving. Bekijk hier een film van de Vreedzame School, met vanaf de 12e minuut een mooi voorbeeld van een mediatie door leerlingen. Inmiddels zijn de Vreedzame Scholen in toenemende mate onderdeel van Vreedzame Wijken. En in de Vreedzame Stad Utrecht wordt daarbij ook gewekt aan het toepassen van Utrechts Mediatiemodel.

De Vreedzame School en Vreedzame Wijk worden gevolgd door de onderzoeksgroep van Micha de Winter van de Universiteit Utrecht. Het bouwen aan sociale cohesie in achterstandwijken wordt ook door andere denkers in Europa belangrijk gevonden. Lees hier het interview in Trouw van 1 februari 2014 met de Franse socioloog Wacquant: “Een achterbuurt is erger dan een getto”.


#vreedzamewijk tweet

Erica Geertsema – de voorzitter van het Platform Veilige Publieke Taak Utrecht – twitterde vandaag dat de Vreedzame Wijk door de bewoners van Kanaleneiland wordt genoemd als succesvol project. Dat is goed nieuws. Het betekent dat de vreedzame wijk ook echt van de bewoners zelf is. Dat blijkt ook uit het evaluatieonderzoek van Micha de Winter en zijn collega’s van de Universiteit Utrecht over de effecten van de Vreedzame Wijkaanpak.

Natuurlijk gebeurt er wel eens wat, ook in een vreedzame wijk, maar het is wel bijzonder dat in principe iedereen in de wijk de kans krijgt om goed met de dagelijkse conflicten om te leren gaan en vreedzaam samen te leven. Door de invoering van het Utrechtse Mediatiemodel wordt steeds beter gewerkt aan het voorkomen van problemen in de dagelijkse omgang.

Lees meer over dat model en het project Vreedzame Veilige Publieke Taak in het rapport dat ik samen met Caroline Verhoeff van de Vreedzame Wijkaanpak schreef, in opdracht van Doenja Dienstverlening en de gemeente Utrecht.

Ook minister Plasterk schreef vorige week in zijn voortgangsrapportage over Veilige Publieke Taak aan de Tweede Kamer over dit project.

Meer informatie over de Vreedzame Wijk is te vinden op deze website en volg de Vreedzame Wijk-groep op Linkedin.


Onderwerp: Mediation, Strafrecht, VPT

300 bruggenbouwers in 030

Het was de laatste officiële daad van Koningin Beatrix in Utrecht: met haar aanwezigheid opluisteren dat we in 2013 herdenken dat 300 jaar geleden in die stad een internationaal vredesoverleg begon. Het resultaat van dat overleg – het Verdrag van Utrecht – bleek achteraf de geslaagde opmaat naar een minder oorlogszuchtige periode in Europa en op de wereldzeeën.

Bruggen bouwen

Utrecht viert ‘de Vrede’ ook met een hedendaagse kijk op het oplossen van conflicten. Ook drie eeuwen later zijn de pijlers: dialoog voeren, allianties bouwen, en ruimte geven aan mediatie en bemiddeling.

Driehonderd jaar later gebeurt dat overal in de stad zelf: in de vreedzame wijk, met vreedzame organisaties en vreedzame scholen. Ik ben er trots op dat ik één van de 300 bruggenbouwers ben die daar een bijdrage aan leveren.

Lees meer op de website van de Vreedzame Stad zowel in de portrettengalerij als in de artikelen en filmpjes

Meer lezen over de activiteiten in het jaar van de Vrede van Utrecht: klik hier of volg op Twitter @VredevanUtrecht


Onderwerp: VPT

Utrechts protocol over agressie tegen politieke gezagsdragers in trek

De gemeente Utrecht loopt al jaren voorop met haar aanpak in het kader van Veilige Publieke Taak. De gemeente heeft ook als een van de eerste grote gemeenten een actueel protocol over agressie tegen de Utrechtse politieke gezagsdragers vastgesteld. Het initiatief kwam van de gemeenteraad en de raadsgriffier.

Er is veel interesse voor uit andere gemeenten: van Almere tot Goeree Overflakkee en Den Bosch. Het lijkt erop dat ook de politiek haar houding ten opzichte van agressie actualiseert. Een goede ontwikkeling. Ook al hou je de agressie er niet meteen mee tegen: alleen al een gezamenlijke en solidaire houding tegen scheldmail en dreigtweets kan het openbare leven een stuk aangenamer maken.

Raadpleeg ook op de website voor raadsleden en veiligheid van het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid. En hou ook de website van het Expertisecentrum VPT in de gaten.


Onderwerp: Mediation, Strafrecht, VPT

Ronald Plasterk: minister van Vreedzame Veilige Publieke Taak

Kanaleneiland was er op 30 januari trots op dat minister Ronald Plasterk zo snel na zijn aantreden de wijk bezocht. Kort daarvoor deed de minister een oproep in de media: ouders moeten hun kinderen beter opvoeden. In een groepsgesprek met wijkbewoners en professionals bleek dat men het daar wel mee eens was. Het klopt dat ouders  veel invloed hebben op het gedrag van hun kinderen. In de Vreedzame Wijkaanpak wordt die invloed op een positieve manier geactiveerd. Maar met deze nuance: niet alleen de ouders zijn opvoeders, iedereen is een opvoeder. Ook de mensen uit de buurt en de toevallige voorbijgangers.

In het project Vreedzame Veilige Publieke Taak wordt ernaar gestreefd dat niemand bang is om weg te kijken bij grensoverschrijdend gedrag in de publieke ruimte. Iedereen kan een bijdrage leveren aan de veiligheid. In het project Vreedzame Veilige Publieke Taak worden de kinderen, adolescenten, hun ouders en alle publieke dienstverleners geactiveerd. Iedereen verwerft competenties om beter met gevoelens van onveiligheid om te gaan.

Kanaleneiland is een Vreedzame Wijk in wording. Een Vreedzame Wijk ontstaat niet van de ene dag op de andere. Daar is een lange adem voor nodig. En inzet van velen: alle belangrijke mensen in de wijk. Niet alleen de professionals, ook de bewoners, de ouderen en de jongeren. Het is ook een zeer kinderrijke buurt, 28,4% van de inwoners is 0 – 17 jaar en 79,2% van de bewoners heeft een allochtone achtergrond, 42,2% Marokkaans. Het gemiddelde huishouden in Kanaleneiland is groot.

In het kader van het project Vreedzame Veilige Publieke Taak is een analyse gemaakt van het type basisconflicten dat in een wijk met deze samenstelling regelmatig voorkomt. Daar moeten we met zijn allen niet steeds van opkijken, als dat gebeurt, maar juist de vaardigheden en competenties vergroten om daar mee om te gaan. Dat is precies wat in het kader van het project Vreedzame Veilige Publieke Taak gebeurt.

Met name contact opnemen met de veroorzakers en inzetten op verbetering in de toekomst is de sleutel tot succes. Schade aan relaties herstellen na een incident is belangrijk. Het leidt ertoe dat publieke dienstverleners niet angstig zijn of handelingsverlegenheid voelen. De veroorzakers krijgen meer begrip voor wat publieke dienstverleners meemaken. Herhaling van zetten wordt zo ook voorkomen.

Minister Plasterk maakte kennis met de betrokkenen in het project: de leerkrachten, de medewerkers van Doenja en al degenen die mee hebben gedaan aan het oplossen van conflicten in de wijk. Indruk maakten de vier wijkmediatoren uit groep 8 van twee basisscholen.  Ook de bestuurders en professionals die het project steunen waren aanwezig: naast de burgemeester waren er ook vertegenwoordigers van rechterlijke macht, Openbaar Ministerie en politie aanwezig. De wijkteamchef van de politie is een van de dragende figuren van het project. De directeur van Doenja was de gastvrouw in speeltuin Anansi en Hart van Noord. Zij constateerde samen met de minister dat we er met alleen zwaarder straffen niet komen: dat helpt mogelijk wel op de korte termijn. Maar het toepassen van herstelrecht zoals in dit project is gebeurd: dat helpt ook op de lange termijn.

Het werkbezoek was een mooi begin van het jaar waarin Utrecht De Vrede van Utrecht herdenkt.

Lees ook het verslag van het Expertisecentrum Veilige Publieke Taak


Onderwerp: Mediation, Strafrecht, VPT

Meer verwijzing naar mediation in strafzaken. Minder strafzaken.

‘Meer verwijzing naar mediation in strafzaken. Minder strafzaken’. Dit is de doelstelling van de Stichting Mediation in Strafzaken in een notedop. De stichting en haar oprichters zijn deze week genomineerd voor de eerste Mediation Award. De Award gaat naar de organisatie of mediator die op 16 november a.s. het meest als NEXT LEVEL wordt gezien door de mediators van Nederland.

Mediators in strafzaken willen dat de strafsecties van de rechtbanken vaker lopende strafzaken naar de mediator verwijzen. In een mediation kan op een andere manier worden omgegaan met de gevolgen van een misdrijf. Janny Dierx van de Stichting Mediation in Strafzaken en Anneke van Hoek van de Stichting Restorative Justice Nederland schreven samen met drie andere deskundigen het eerste Nederlandse handboek over deze vorm van mediation.

Mediators kunnen ook een rol spelen bij het voorkomen van conflicten en van aangifte: dat leidt dan tot minder strafzaken. Daaraan een bijdrage leveren is het doel van het project Vreedzame Veilige Publieke Taak van Janny Dierx met Caroline Verhoeff van de Vreedzame School en de Vreedzame Wijkaanpak, de gemeente Utrecht, de mensen van welzijnsorganisatie Doenja in Utrecht en anderen. De Stichting Mediation in Strafzaken dankt de nominatie dan ook mede aan deze en alle andere partners waarmee wordt samengewerkt.

Genomineerd zijn de oprichters van de stichting Lei van Roekel en Janny Dierx, beiden registermediator NMI. Ook NMI-mediator Kim Roelofs is mee-genomineerd, vanwege haar verdiensten in de pilot van de rechtbank Amsterdam waarbij in lopende strafzaken werd doorverwezen naar de mediator. Kim treedt ook op als bemiddelaar in de zogenaamde slachtoffer-dader gesprekken van de Stichting Slachtoffer in Beeld.

De winnaar wordt op 16 november 2012 gekozen door het publiek van het Mediationcongres 2012.


Onderwerp: Mediation, VPT

Veilige publieke taak: zitten of praten?

Vandaag was ik bij een paar van de zogenaamde Veilige Publieke Taak-zittingen van de rechtbank Utrecht. Twee vrouwen die ervan werden beschuldigd dat ze een agent gekrabd en geslagen hadden, kregen een werkstraf. De belaagde diender probeerde juist een straatgevecht tussen deze twee en een derde vrouw  te voorkomen. Hij had de assistentie van collega’s en zijn pepperspray nodig om een van de vrouwen (“ik ben de Hulk niet”) in bedwang te krijgen. Er bleek een hele burenruzie achter het incident te zitten.

Twee mannen die ervan werden beschuldigd dat ze een politieagent ernstig hadden bedreigd, werden vrijgesproken. Deze twee mannen en andere buurtbewoners waren op het gekrijs afgekomen van een buurman die door de agent was aangehouden en in de boeien geslagen. Zonder dat ze precies wisten wat er aan de hand was, waren ze voor hun buurman in de bres gesprongen. De agent had zijn busje pepperspray leeg gespoten op zijn belagers. Hij schreef in het proces verbaal dat hij zich zo bedreigd had gevoeld dat hij op het punt had gestaan zijn dienstwapen te trekken. Ook hier was er een hele voorgeschiedenis: de nodige buurtwoners hadden een duit in het zakje gedaan voor het uiteindelijk met deze twee zover kwam. De rechter vond dat de verklaringen van de agent weliswaar een wettig bewijs opleverden van het strafbare gedrag, maar dat de verklaringen toch niet overtuigend genoeg waren vanwege de inconsistenties en tegenstrijdigheden (waarschijnlijk vanwege de paniek die de agent parten had gespeeld). Vrijspraak dus.

In geen van beide zaken waren de slachtoffers of de andere betrokkenen aanwezig. Met het aanbod van een van de vrouwen om de gescheurde jurk van de derde vrouw te vergoeden werd niks gedaan (“dit slachtoffer heeft er niet om gevraagd”). Toch deed de rechter wel zijn best er wat van te maken. Alle verdachten vertelden desgevraagd dat ze het anders zouden doen als ze het overnieuw konden doen. Maar het logische vervolg daarop bleef uit: dat dit bericht aan de afwezige slachtoffers over zou kunnen worden gebracht.

Wat zou het toch goed zijn geweest als er in allebei die zaken meteen een aanbod was gedaan om te praten. De politiemensen die wel aanwezig waren op de zitting (niet betrokken bij de incidenten) vonden het eigenlijk ook een gemiste kans. Toen ik thuis kwam stond het artikel ‘Praten helpt, ook in strafzaken‘ op de website van Sociale Vraagstukken. Niet alleen praten met de rechter dus:  slachtoffers, daders en omstanders ook graag met elkaar. Ik kan niet wachten tot die pilots voor verwijzing naar mediation in strafzaken bij de rechtbanken beginnen. Meer informatie: www.mediationinstrafzaken.nl